Odpowiednie przygotowanie motoryczne jest fundamentem do rywalizacji sportowej w praktycznie każdej dyscyplinie, zarówno drużynowej, jak i indywidualnej. Trenerzy na całym świecie starają się przechytrzyć i zostawić za sobą konkurencję wprowadzając coraz to nowsze metody pracy ze swoimi podopiecznymi, prowadzą analizy, specjalistyczne badania oraz wprowadzają do swoich warsztatów nowoczesny sprzęt treningowy. Trening mający na celu przygotowanie zawodnika do osiągania coraz to lepszych rezultatów w jego koronnej dyscyplinie jest na coraz to wyższym poziomie. Niestety nie można tego powiedzieć o przygotowaniu motorycznym w Polsce, a szczególnie pracy pod tym kontem z młodzieżą.

Przygotowanie motoryczne w Polsce jest na bardzo słabym poziomie. Oczywiście są wyjątki i przypadki, gdzie trenerzy wykonują świetną robotę i przygotowują młodych ludzi do uprawiania sportu w należyty sposób. Niestety na tą chwile jest tego zdecydowanie za mało i patrząc globalnie to konkurencja zagraniczna bije Nas na głowę. Problem słabego przygotowania wśród polskiej młodzieży leży u podstaw. Mianowicie w naszym kraju wykształciło się i utrwaliło wiele mitów i nieprawdziwych informacji na temat przygotowania opartego o trening siłowy.

Siła, jako fundament

Dziś możemy stwierdzić jednoznacznie, że siła jest absolutnym fundamentem, na którym powinno opierać się przygotowanie motoryczne młodego sportowca. Jeżeli zależy Nam, aby nasz zawodnik był szybki, zwinny, skoczny, wytrzymały, to nie osiągnie tego jeśli nie będzie posiadał wysokiego poziomu siły. W Polsce niestety panuje przekonanie, że trening siłowy nie jest wskazany dla dzieci i młodzieży, ponieważ może wyrządzić więcej szkody, niż pożytku. Nic bardziej mylnego..

Badania pokazują jednoznacznie, że nie istnieją żadne ograniczenia wiekowe do tego, aby stosować trening siłowy wśród młodzieży. Należy wtedy zadbać o odpowiednie warunki treningowe, nadzór wykwalifikowanego trenera, obciążenia treningowe dopasowywać indywidualnie do zawodnika, opierać trening o wolne ciężary i co najważniejsze, zwracać szczególną uwagę na technikę i jakość wykonywanych ćwiczeń.

Bardzo popularnymi mitami są tezy, że trening siłowy hamuje wzrost i niszczy stawy.

Odwołując się do dziesiątek badań otrzymamy zupełnie odwrotną odpowiedź. Trening siłowy w żaden sposób nie zaburza wzrostu i niezależnie w jakim wieku się go rozpocznie to nie będzie miał wpływu na wysokość sportowca. Ponadto prawidłowo wykonywany trening siłowy, bo tylko o takim mowa, ma zdecydowanie pozytywny wpływ na nasz aparat ruchu.

Kości zwiększają swoją gęstość, charakteryzują się zwiększoną mineralizacją, dzięki czemu stają się mocniejsze. Nasze stawy wzmacniają swoje struktury, stają się bardziej mobilne i pracują w pełnych zakresach ruchu. Prawidłowo przeprowadzony trening oparty o wolne ciężary zabezpiecza przed urazami, a nie jest powodem ich występowania.

To nie wszystko. Stosowanie treningu siłowego w młodym wieku ma bardzo pozytywne skutki prozdrowotne. Poza zwiększeniem siły mięśniowej, dzieci mają dużo lepsze samopoczucie, ponadto dzięki takiej formie aktywności zmniejsza się ryzyko zachorowalności na choroby cywilizacyjne t.j. cukrzyca, czy nadciśnienie tętnicze.

Trening oparty o wolne ciężary i ćwiczenia takie jak martwe ciągi, czy przysiady mogą być świetną profilaktykę w kontekście pracy nad wadami postawy, bólami kręgosłupa, czy też kolan. Należy jednak zwracać szczególną uwagę na jakość wykonywanych ćwiczeń. Poprawna technika to podstawa sukcesu.

Jak rozpocząć trening, od czego zacząć?

Wdrażając trening przygotowania motorycznego do planu zajęć młodego sportowca, należy w pierwszej kolejności skupić się na fundamentach, czyli mobilności, stabilności, propriocepcji, koordynacji oraz pracować nad jakością wykonywanych ruchów. Wszystkie te elementy stworzą nam solidną podstawę do rozpoczęcia treningu ukierunkowanego na kształtowanie zdolności motorycznych t.j. siła, moc, szybkość, zwinność, czy też wytrzymałość. Należy pamiętać o tym, że jeśli chcemy, aby trening przyniósł jakiekolwiek rezultaty w kształtowaniu siły mięśniowej powinien być stosowany minimum dwa razy w tygodniu.

Na początkowym etapie pracy z młodym sportowcem powinniśmy rozpoczynać trening od ćwiczeń z ciężarem własnego ciała, wprowadzać bezpieczne obciążenia zewnętrzne t.j. piłki lekarski, worki z piaskiem, następnie stale monitorować postępy, stosować progresję oraz wykonywać testy, umożliwiające przejście do kolejnych etapów treningu siłowego.

Zajęcia w kolejnej fazie powinny być oparte o wolne ciężary i wielostawowe ćwiczenia t.j. przysiady, martwe ciągi, wykroki, czy też różnego rodzaju wyciskania i podciągania. Powinniśmy zachować różnorodność i bodźcować naszego podopiecznego, wdrażać ćwiczenia obunóż, jednonóż, jak również oburącz i jednorącz. W pierwszej kolejności zawsze stawiamy na technikę i jakość ruchu, dopiero później na ciężar.

Podsumowując, przygotowanie motoryczne oparte o trening siłowy jest dziś niezbędnym elementem pracy z młodymi sportowcami, więc należy go wdrażać tak szybko, jak to tylko możliwe, podchodząc do każdej jednostki w sposób indywidualny z zachowaniem pełnego bezpieczeństwa pracy.

O autorze

Marcin Grzywa

Football & Technique High Performance Trainer. Reprezentant Polski w piłce nożnej 6-osobowej. Ćwierćfinalista Mistrzostw Europy w MiniFootballu z 2015 roku. Twórca systemu przygotowania piłkarskiego FTC. Certyfikowany FTC High Performance Trainer. Związany z Football Training Center od 2015 roku, gdzie pod okiem Leszka Dyi i Dawida Piątkowskiego trenował wraz z czołowymi zawodnikami Ekstraklasy i Reprezentantami Polski, doskonaląc się z zakresu przygotowania motorycznego i mentalnego w sportach wyczynowych. Aktywny piłkarz i trener. Jako zawodnik odnosi znaczące sukcesy indywidualne, jak i drużynowe w 6-osobowej piłce nożnej oraz futsalu. Wielokrotnie odznaczany prestiżowym tytułem MVP.